Türkçede iki çeşit geçmiş zaman vardır:
Duyulan geçmiş zaman ile ilgili cümlelerden bazıları şunlardır: Ben tam 1 yaşındayken yürümeye başlamışım. Beyza o dönemde aşırı zorluk çekmiş. Ertuğrul bütün Avrupa ülkelerini gezmiş. Siz davet edilmediğiniz yere gitmişsiniz. Uykumda konuşmuşum. Bugün sütlü kahve içmişsin. Bebek gece ağlamış. Geçen hafta cuma günü toplantı yapmışız. Çarşamba günü kütüphaneye gitmişsiniz. Sınıfta çok soru sormuşlar. Duyulan geçmiş zaman, bir eylemin geçmişte gerçekleştiğini ve bu olayın başkasından duyulduğunu ifade eder.
Belirli geçmiş zaman, bir eylemin doğrudan tecrübe edildiğini veya bilindiğini ifade eder. Belirsiz geçmiş zaman ise bir eylemin geçmişte yapıldığını, ancak ne zaman yapıldığına dair bilgi verilmediğini belirtir.
Duyulan (öğrenilen) geçmiş zaman kipi, fiilin gerçekleştiğini konuşanın sonradan duyduğu, öğrendiği veya fark ettiği zaman dilimini ifade eder. Bu kip, "-mış", "-miş", "-muş", "-müş" ekleriyle oluşturulur. Ünlü uyumlarına göre bu ekler şu şekilde değişir: -mış; -miş; -muş; -müş. Örnek cümleler: "Depremzedelere gönderilen yardımları engellemişler." "Annemin anlattığına göre ben bir yaşında yürümeye başlamışım." "Uyu-muş-um." "Bugün sütlü kahve içmişsin." "Geçen hafta cuma günü toplantı yapmışız."
Di'li geçmiş zaman ve mişli geçmiş zaman arasındaki temel fark, anlatım biçimidir: 1. Di'li geçmiş zaman, kişinin bizzat gördüğü veya kesin olarak bildiği eylemler için kullanılır ve fiil köküne "-dı, -di, -du, -dü" ekleri getirilerek oluşturulur. 2. MİŞli geçmiş zaman, başkasından duyulan veya sonradan fark edilen eylemler için kullanılır ve fiil köküne "-mış, -miş, -muş, -müş" ekleri getirilir.
Bilinen (görülen) geçmiş zaman ve görülen geçmiş zaman aynıdır. Bu zaman kipi, "-dı/di/-du/-dü ; -tı/-ti/-tu/-tü" ekleriyle oluşturulur ve yakın ya da uzak geçmişte kesin olarak yapılan ve tamamlanan işleri anlatır. Örnekler: "Ben gördüm". "Dün gece eve geç geldi". "Toplantıda ayrıntılar görüşüldü".
Evet, "dı" ve "-di'li geçmiş zaman" aynı anlama gelir. "-di'li geçmiş zaman", Türkçede fiil sonuna "-di" ekinin ses uyumlarına uyacak şekilde eklenmesi ile oluşturulan geçmiş zaman yapısıdır. Bu ek, uzak ya da yakın geçmişte yapılan ve tamamlanan işleri kesinliğe bağlayarak anlatır. Örnek cümleler: Ben izledim. Biz izledik. Sen izledin. O izledi. Onlar izlediler. Dün hava çok güzeldi. Şimdiye kadar izlediğim en korkunç filmdi.
Geçmiş zaman kiplerinde 3. kişi bulmak için, fiil tabanına -di eki eklenir. Örnekler: - geldi (görülen geçmiş zaman); - almış (duyulan geçmiş zaman).
Blog
Kolordu komutanı ne iş yapar?
Kaç çeşit geçmiş zaman vardır?
Kore'de en çok hangi dil konuşuluyor?
Kuyruklu "a" hangi dilde kullanılır?
Kedinin yıkandığını görmek ne demek?
Kağnı neyi anlatıyor?
Kök sözcüğü gerçek mecaz ve terim anlam olarak nasıl kullanılır?
Kılıç beşlisi neyi temsil eder?
Köktenci ne demek?
Kombinasyon ve kombine aynı şey mi?
Korecede en çok kullanılan 1000 kelime nedir?
Komando tugayları hangi illerde var?
Koç burcu hangi grup?
Konuşma tırnak işareti nereye konur?
Küheylanlar gibi ne demek?
Ki hangi durumlarda yapım eki olur?
Kürtçe dilemin ve dilda min arasındaki fark nedir?
Küçük baldız kime denir?
Kıdem sıfatı ne anlama gelir?
Kedi gözü tesbih ne işe yarar?
Kent uzun d range hangi ülkenin?
Küçük kervan ne demek?
Kuzgun neden uğursuzluk getirir?
Köyün tanımı nedir?
Kır ve kir aynı şey mi?
Keramet ve mucize arasındaki fark nedir?
Küçültücü sıfatlar nasıl bulunur?
Kuvars taşının hangi rengi hayırlıdır?
Kuma ne anlama gelir?
Kaşağı ne anlama gelir?
Köy ve kasaba eş anlamlı mı?
Korece en çok hangi dile benziyor?
Kıbrıs Rumcası ve İngilizcesi aynı mı?
Kökleşmiş bulmaca ne demek?
Kaynaştırma ünsüzü ünsüz türemesi midir?
Kaç çeşit mürşit vardır?
Kim zamiri hangi zamir türüdür?
Kutlama ve tebrikler arasındaki fark nedir?
Kazakçada hangi harfler okunmaz?
Kir kelimesi nereden gelir?